Ögrenilmis Cehalet Üzerine

Hakikate giden yol, insanin kendi bilgisinin sinirlarini kavramasiyla baslar.
15. yüzyil Avrupasi, Orta Cagin düsünce dünyasi ile Rönesansin yeni ufuklarinin birbirine temas ettigi büyük bir dönüsümün esigindeydi. Kardinal, filozof, teolog, hukukcu, matematikci ve astronom Nicolaus Cusanus; bu cagin sinirlarinda dolasan en özgün isimlerden biriydi. Istanbuldan dönüs yolunda, denizde zihninde beliren bir sezgi; onu 1440 yilinda basyapiti De Docta Ignorantiayi kaleme almaya yöneltti. Cusanusun cikis noktasi, insan aklinin sonsuz hakikati bütünüyle kusatamayacagi; en yüksek bilgeligin de bu sinirin farkina varmakla baslayacagiydi.
Cusanus bu düsünceye ögrenilmis cehalet adini verdi. Bilgi, bilinmeyeni bilinenle kiyaslayarak ilerler; oysa sonlu ile sonsuz arasinda hicbir oran yoktur. Bu yüzden insan, hakikate yaklasabilir fakat onu eksiksiz bicimde ele geciremez. Cusanus; cizgi, ücgen, cember ve küre gibi matematiksel sembollerden yararlanarak maksimum ile minimumun, birlik ile coklugun ve karsitlarin Tanrida nasil örtüstügünü arastiriyor. Böylece cehaleti edilgen bir bilgisizlikten cikarip hakikate acilan disiplinli bir düsünme yoluna dönüstürüyor.
Kitap boyunca Cusanus, önce insanin Tanri ve hakikat hakkinda neyi bilebilecegini sorguluyor; ardindan yaratilisa, evrenin düzenine ve Dünyanin kozmostaki yerine yöneliyor. Dünyanin hareket ettigini ve evrenin sabit bir merkezi bulunmadigini öne sürerek caginin yerlesik kabullerini sarsiyor. Son bölümde ise insan ile ilahi olan arasindaki iliskiyi iman, kurtulus ve kilise gibi Hiristiyan düsüncesinin temel meseleleri üzerinden ele aliyor.
Ögrenilmis Cehalet Üzerine; insan bilgisinin sinirlarindan Tanriya, evrenin yapisindan Dünyanin hareketine uzanan arastirmasiyla Rönesans düsüncesinin dogusunu haber veren bir felsefe klasigi.